Legal Advisor’s Office
Konrad Bujak

Obrona w sprawach karnych

Wezwanie na przesłuchanie, zatrzymanie, przedstawienie zarzutów czy otrzymanie aktu oskarżenia to sytuacje, które często wymagają szybkiego podjęcia decyzji. Sposób działania już na początku postępowania może mieć istotne znaczenie dla jego dalszego przebiegu. Pomoc prawna w sprawach karnych obejmuje zarówno obronę osób podejrzanych i oskarżonych, jak również reprezentację pokrzywdzonych przestępstwem.

Sprawy karne prowadzimy we współpracy z adwokatami specjalizującymi się w prawie karnym. Reprezentujemy klientów na etapie postępowania przygotowawczego, przed sądami wszystkich instancji oraz w postępowaniu wykonawczym.

Pomagamy w sprawach dotyczących:

  • obrony na etapie dochodzenia, śledztwa i postępowania sądowego,
  • udziału obrońcy podczas zatrzymania i przesłuchania,
  • spraw dotyczących tymczasowego aresztowania i innych środków zapobiegawczych,
  • przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu,
  • przestępstw przeciwko mieniu,
  • prowadzenia pojazdu pod wpływem alkoholu lub środków odurzających,
  • reprezentacji pokrzywdzonych oraz oskarżycieli posiłkowych.

Najczęstsze pytania

Zatrzymanie przez Policję lub inny uprawniony organ często jest pierwszym bezpośrednim kontaktem z danym postępowaniem karnym. Decyzje podejmowane na tym etapie, w tym sposób składania wyjaśnień oraz korzystanie z przysługujących praw, mogą mieć istotny wpływ na dalszy przebieg sprawy.

Osoba zatrzymana ma prawo m.in. do informacji o przyczynie zatrzymania, kontaktu z obrońcą, złożenia wyjaśnień albo odmowy ich składania oraz wniesienia zażalenia na zatrzymanie. W określonych przypadkach przysługuje jej również prawo do pomocy tłumacza i opieki medycznej.
W praktyce już od momentu zatrzymania warto skorzystać z pomocy obrońcy, który oceni sytuację procesową i zadba o ochronę praw zatrzymanego.

Tymczasowe aresztowanie jest najsurowszym środkiem zapobiegawczym i może zostać zastosowane wyłącznie przez sąd na wniosek prokuratora. Wymaga istnienia wysokiego prawdopodobieństwa popełnienia przestępstwa oraz dodatkowych przesłanek określonych w ustawie.

W wielu przypadkach możliwe jest wykazywanie, że wystarczające będą inne środki zapobiegawcze, takie jak dozór Policji, poręczenie majątkowe czy zakaz opuszczania kraju. Zastosowanie aresztu nie oznacza również, że będzie on trwał do końca postępowania.

Odpowiedź zależy od okoliczności konkretnej sprawy. W części przypadków przepisy przewidują obowiązek orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, jednak jego zakres oraz czas trwania mogą być różne. 

Kluczowe znaczenie mają między innymi stężenie alkoholu lub środka odurzającego, prawidłowość przeprowadzonych badań i pomiarów, kwalifikacja prawna czynu, dotychczasowa karalność kierowcy oraz okoliczności samego zdarzenia. 

W niektórych sprawach możliwe jest ograniczenie zakresu zakazu lub kwestionowanie podstaw jego orzeczenia. Po spełnieniu ustawowych warunków możliwe jest również ubieganie się o zgodę na prowadzenie pojazdów wyposażonych w blokadę alkoholową.

System dozoru elektronicznego pozwala w określonych przypadkach odbywać karę pozbawienia wolności poza zakładem karnym. Możliwość skorzystania z tego rozwiązania zależy od spełnienia warunków przewidzianych w ustawie, a sąd każdorazowo ocenia okoliczności konkretnej sprawy.

Znaczenie mają m.in. wysokość orzeczonej kary, dotychczasowa postawa skazanego, warunki mieszkaniowe oraz możliwość prawidłowego wykonywania dozoru elektronicznego.

Zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa można złożyć ustnie lub pisemnie na Policji albo w prokuraturze. Powinno ono opisywać zdarzenie, wskazywać osoby uczestniczące w sprawie oraz przedstawiać dostępne dowody.

Dobrze przygotowane zawiadomienie pozwala organom ścigania szybciej ocenić sprawę i podjąć odpowiednie czynności. W praktyce istotne znaczenie mają dokumenty, wiadomości, nagrania, zdjęcia lub dane świadków.

Jeżeli organ odmówi wszczęcia postępowania albo je umorzy, pokrzywdzonemu przysługują środki zaskarżenia pozwalające poddać taką decyzję kontroli sądu.

Umorzenie postępowania nie zawsze oznacza, że sprawa została ostatecznie zakończona. Pokrzywdzonemu przysługują środki prawne pozwalające zakwestionować decyzję prokuratora lub Policji i poddać ją kontroli sądu.

Co do zasady pokrzywdzony może złożyć zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia albo umorzeniu postępowania. W zażaleniu można wskazywać między innymi na błędy w ocenie dowodów, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy lub konieczność przeprowadzenia dodatkowych czynności dowodowych.

W niektórych przypadkach, po wyczerpaniu przewidzianej prawem procedury, pokrzywdzony może również wnieść do sądu subsydiarny akt oskarżenia. Wybór właściwego środka prawnego zależy jednak od okoliczności konkretnej sprawy.